Lễ của Thánh và Linh hồn

Bến Việt (31.10.2009) Văn hóa - „Lễ người chết” chỉ là tên gọi không chính xác mà người Việt chót gọi thành quen. Bạn có biết lễ 1 tháng 11 cũng có tên riêng trong tiếng Việt, có cả trong lịch lễ nghi của người Việt theo đạo Thiên Chúa?

flickr:4059885728

Mang nguồn gốc Thiên Chúa từ thế kỉ thứ I, lễ tưởng nhớ các con chiên tử vì đạo ban đầu được tiến hành vào ngày đầu tiên của tháng Năm nhưng sau được chuyển sang ngày 1 tháng 11 và trở thành lễ tưởng niệm tất thảy các Thánh thần. Truyền thống này được lưu truyền tại hầu hết các quốc gia ảnh hưởng Thiên chúa.

Tên gọi chính thức của lễ là Dzień Wszystkich Świętych, tức Ngày của Mọi Thánh Thần, mùng 1 tháng 11 hàng năm. Tại Việt Nam, người theo đạo Thiên Chúa cũng kỉ niệm ngày này và gọi đây là Lễ Thánh Thần Nam Nữ. Có nghĩa rằng, ngày 1 tháng 11 là ngày lễ tưởng nhớ và cầu nguyện cho các vị Thánh, chứ không phải cho „dân thường”.

Lễ cầu nguyện cho linh hồn người đã chết, không phải tử vì đạo, rơi vào ngày mùng 2 tháng 11 hàng năm, sau Lễ Thánh Thần Nam Nữ. Ngày lễ „cho những linh hồn dân dã” này được người Ba Lan gọi là „Zaduszki” – „hướng tới Linh hồn”. Ngày lễ thứ hai này cũng được trân trọng ngang như ngày thứ nhất tuy chỉ có ngày thứ nhất là ngày nghỉ toàn quốc tại Ba Lan.

Trong dịp lễ này người Ba Lan hướng tới tâm linh, cầu nguyện cho người quá cố, tưởng nhớ tới những người đã khuất. Đây cũng là dịp gia đình đoàn tụ, hẹn gặp nhau quanh mộ người thân.

Thời Ba Lan cộng sản, chính quyền cố ý điều chỉnh lễ truyền thống này nhằm chuyển đổi ý nghĩa của nó từ tôn giáo thành đời tục. Lễ 1 tháng 11 thời Ba Lan cộng sản không còn được gọi là Dzień Wszystkich Świętych (Ngày của Mọi Thánh Thần) mà chuyển sang tên gọi Święto Zmarłych hay Wszystkich Zmarłych (Lễ Người Chết). Đây là tên gọi theo thói quen xấu, là tên gọi thiếu chính xác.

Tên gọi chính thức cho lễ 1 tháng 11 trong tiếng Việt có lẽ là „Ngày của Mọi Thánh Thần”, „Thánh Thần Nam Nữ”. Gọi chung là „lễ tảo mộ” để liên tưởng tới truyền thống tương tự tại Việt Nam chắc cũng không sai.

Càng ngày, lễ „cho những linh hồn bình dân” càng được trân trọng. Cho tới gần đây thì Lễ tâm linh này đã dần trở lại với 2 ngày mùng 1 và mùng 2 tháng 11. Nhiều người Ba Lan dành liền hai ngày để thăm hết các mộ của người thân nhiều khi nằm xa nhau.

Tới thăm mộ, người Ba Lan chỉnh sửa mộ phần, mang theo hoa đặt lên mộ và đốt nến. Tục đốt nến hình thành bởi niềm tin, rằng lửa nến sẽ sưởi ấm các linh hồn.

Ngoài các phần mộ của gia đình, nhiều người còn tới thăm mộ những nhân vật có công với dân chúng như các chính trị gia xuất chúng, nghệ sĩ, nhà văn, các vị anh hùng…

Lễ Thánh Thần Nam Nữ đối với người Ba Lan là dịp lễ quan trọng, Vừa mang tính truyền thống, vừa nặng ảnh hưởng Thiên Chúa giáo. Trong truyền thống của Ba Lan không có chấp nhận nhảy múa, ồn ào trong những ngày này. Gần đây, giới trẻ có thử nghiệm một số tập tục Halloween của Mỹ nhưng có vẻ tục này không dễ dàng lan rộng trong xã hội Ba Lan. Phần lớn người Ba Lan hưởng lễ Thánh Thần Nam Nữ trong trầm lắng, đoàn tụ gia đình và cầu nguyện, tưởng nhớ tới người đã mất.

Bến Việt nhắn gửi
Bến Việt tổ chức cho người Việt đi thăm nghĩa trang và tìm hiểu về lễ tảo mộ của người Ba Lan. Ngày Chủ nhật, mùng 1 tháng 11, buổi sáng. Để biết thêm chi tiết, mời Bạn liên lạc trực tiếp qua phone với các thành viên Bến Việt hoặc đăng kí qua email. Cuộc dã ngoại do Hiệp Hội Tự Do Ngôn Luận thực hiện trong khuôn khổ chương trình „Vác-sa-va Mùa Thu Nhân Loại”, có tài trợ từ Quỹ Liên minh Châu Âu và Ngân sách Nhà nước nhằm hỗ trợ quá trình Hội nhập Công dân các nước thứ Ba.


© Bến Việt

Bình Luận

Dodaj nową wypowiedź
lub Zaloguj się jako użytkownik serwisu Wikidot.com
(nie będzie opublikowany)
- +
O ile nie zaznaczono inaczej, treść tej strony objęta jest licencją Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License